สงครามสหรัฐอิหร่านป่วนเศรษฐกิจโลก กดดันราคาพลังงานพุ่งแรงหากปิดช่องแคบฮอร์มุซและโอเปคพลัสไม่เพิ่มกำลังการผลิตเดือนเม.ย. แนะลดดอกเบี้ยนโยบายแก้สภาพคล่องล้นไม่ปล่อยสินเชื่อของระบบธนาคาร

รศ.ดร.อนุสรณ์ ธรรมใจ เตือนรัฐบาลอย่ามัวแต่แย่งเก้าอี้รัฐมนตรี ต้องเตรียมพร้อมประเทศไทยรับมือผลกระทบสงครามและแรงกระแทกเศรษฐกิจโลก ราคาน้ำมันดิบในตลาดโลกระยะสั้นโดยเฉพาะน้ำมันดิบเบรน์อาจขึ้นไปแตะระดับ 80-100 ดอลลาร์ต่อบาร์เรลได้ สงครามรุนแรนเกินสองสัปดาห์ทะลุ 100 ดอลลาร์ มีผลทำให้อัตราเงินเฟ้อของโลกปรับขึ้นไปอีกอย่างน้อย 0.5-0.6% ดอกเบี้ยอาจลงได้ถึง 0.75% หากเศรษฐกิจยังขยายตัวต่ำมากและแรงกดดันหนี้สินสูง คาดเงินฝากไหลเข้ากองทุนและหุ้นปันผลมากขึ้น      

วันที่ 1 มี.ค. รศ. ดร. อนุสรณ์ ธรรมใจ อดีตกรรมการธนาคารแห่งประเทศไทยและอดีตคณบดีคณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย เปิดเผยว่า การลดดอกเบี้ยนโยบายของธนาคารแห่งประเทศไทยล่าสุดจะช่วยแก้สภาพคล่องล้นและการไม่ปล่อยสินเชื่อของระบบธนาคารได้ระดับหนึ่ง แต่ความเสี่ยงจากผลกระทบของสงครามอิหร่านต่อเศรษฐกิจโลก ตลาดการเงิน น่าจะรุนแรงและยืดเยื้อได้ เศรษฐกิจไทยและตลาดการเงินไทยไม่สามารถหลีกเลียงผลกระทบได้โดยเฉพาะผลกระทบจากราคาพลังงานที่พุ่งสูงขึ้น ในฐานะที่ประเทศไทยเป็นประเทศนำเข้าพลังงานและน้ำมัน จึงต้องเตรียมการรับมือสถานการณ์ที่เกิดภาวการณ์ชะงักงันของการขนส่งก๊าซธรรมชาติและน้ำมันได้ 

อาจมีความจำเป็นในการต้องสำรองน้ำมันเพิ่มขึ้น
ตลาดการเงินโลกจะผันผวนปั่นป่วนรุนแรงในช่วง 1-2 สัปดาห์ข้างหน้า ไม่ว่าจะเป็นตลาดปริวรรตเงินตรา ตลาดหุ้น ตลาดพันธบัตร และตลาดสินค้าโภคภัณฑ์โดยเฉพาะน้ำมันและทองคำ เป็นทั้งความเสี่ยงและโอกาสของนักลงทุน

สงครามสหรัฐฯอิหร่านจะทำให้เกิดความผันผวนปั่นป่วนเศรษฐกิจโลกและตลาดการเงินโลกรุนแรง กดดันราคาพลังงานพุ่งหากโอเปคพลัสไม่เพิ่มกำลังการผลิตเดือนเม.ย. หากสงครามอิหร่านขยายวงยืดเยื้อมีโอกาสที่ราคาน้ำมันดิบในตลาดโลกระยะสั้นโดยเฉพาะน้ำมันดิบเบรนท์ขึ้นไปแตะระดับ 80-100 ดอลลาร์ต่อบาร์เรลได้ สงครามรุนแรงเกินสองสัปดาห์ราคาน้ำมันทะลุ 100 ดอลลาร์ มีผลทำให้อัตราเงินเฟ้อของโลกปรับขึ้นไปอีกอย่างน้อย 0.5-0.6% หากมีการปิดช่องแคบ Hormuz ประเทศเอเชียที่พึ่งพาพลังงานจากตะวันออกกลางกระทบหนัก แม้นไม่มีการปิดช่องแคบ Hormuz การเดินทางขนส่งก็เกิดภาวะชะงักงันอยู่แล้ว 

ค่าประกันภัยทางเรือผ่านบริเวณนี้จะพุ่งสูงขึ้นและจะถูกบวกเพิ่มเข้ามาในราคาขายน้ำมัน เมื่อปีที่แล้ว มีการขนส่งน้ำมันผ่านช่องแคบดังกล่าวโดยเฉลี่ยมากกว่า 14 ล้านบาร์เรลต่อวัน ประมาณ 75% ส่งไปที่จีน อินเดีย ญี่ปุ่นและเกาหลีใต้ กลุ่มประเทศที่เป็นพลังสำคัญในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจโลก หากประเทศเหล่านี้ได้รับผลกระทบของสงครามจากปัญหาพลังงาน มีความเสี่ยงที่เศรษฐกิจโลกเข้าสู่ภาวะถดถอยได้ หลายประเทศในเอเชียรวมทั้งไทยอาจเผชิญภาวะขาดแคลนน้ำมันชั่วคราวหากเกิดการสะดุดของการขนส่งน้ำมันจาตะวันออกกลางมายังเอเชียตะวันออก

แม้นอิหร่านไม่มีศักยภาพในการปิดช่องแคบฮอร์มุซเป็นเวลานาน แต่การก่อกวนการเดินเรือที่ผ่านช่องแคบดังกล่าวก็สามารถทำให้เกิดวิกฤตการณ์ราคาพลังงานในตลาดโลกได้ เพราะปริมาณน้ำมันดิบ 20% ลำเลียงผ่านช่องแคบนี้ และ ไทยพึ่งพาพลังงาน (น้ำมันและก๊าซธรรมชาติ) ที่ผ่านช่องแคบฮอร์มุซนี้ประมาณหนึ่งในสามของพลังงานทั้งหมด รัฐบาลอย่ามัวแต่ใช้เวลาจัดสรรตำแหน่งรัฐมนตรีกันตามโควต้ามุ้งการเมืองบ้านใหญ่หรือนักการเมืองมัวแต่แย่งตำแหน่งทางการเมืองกัน แต่รัฐบาลต้องเอาใจใส่เตรียมพร้อมประเทศไทยรับมือผลกระทบสงครามและแรงกระแทกเศรษฐกิจโลกให้ดี

นอกจากนี้ สายการบินทั่วโลกได้ยกเลิกเที่ยวบินจำนวนมากเดินทางไปยังตะวันออกกลาง ราคาน้ำมันดิบเบรนท์ Brent และ ราคาน้ำมันดิบ West Texas Intermediate ปรับตัวเพิ่มขึ้นทันที 2.45% และ 2.78% ในวันศุกร์ที่ผ่านมาก่อนการเปิดฉากโจมตีกัน คาดว่า ในสัปดาห์นี้ ราคาน้ำมันดิบในตลาดโลกอาจพุ่งทะลุ 80 ดอลลาร์ต่อบาร์เรลได้  

รศ.ดร.อนุสรณ์ กล่าวต่อว่า ในสถานการณ์ที่มีความเสี่ยงจากสงครามใหญ่ในตะวันออกกลางเช่นนี้ ดอกเบี้ยนโยบายอาจลงได้ถึง 0.75% หากเศรษฐกิจไทยได้รับผลกระทบจากสงครามรุนแรง เศรษฐกิจยังขยายตัวต่ำมากและแรงกดดันหนี้สินสูง คาดเงินฝากไหลเข้ากองทุนและหุ้นปันผลมากขึ้น  เมื่อมีข่าวสงครามอิหร่านปะทุขึ้น ราคา PAXG คือ คริปโตเคอร์เรนซีที่อ้างอิงราคาทองคำจริง (Asset-Backed) ได้พุ่งทะยานขึ้นอย่างแรง ดีดตัว 6.45% ภายในวันเดียว เกิดภาวะเข้าซื้อด้วยความตื่นตระหนก Panic Buy ทองคำดิจิทัล เพื่อป้องกันความเสี่ยงจากสงคราม มีโอกาสสูงมากที่ ราคาทองคำ Gold spot จะพุ่งขึ้นอย่างก้าวกระโดดในวันจันทร์และอาจทำให้กลุ่มนักลงทุนที่เทขายทองคำล่วงหน้าเพื่อกลับมาซื้อคืนเพื่อส่งมอบ หรือ ขาย Short ประสบภาวการณ์ขาดทุนอย่างหนักได้ ส่วนนักลงทุนที่มีทองคำในพอร์ตลงทุนควรถือต่อได้เพราะ ราคาทองคำอาจพุ่งขึ้นไปอีก

อย่างไรก็ตาม ตลาดการเงินจะมีความผันผวนรุนแรงจึงต้องระมัดระวังในการลงทุนอย่างยิ่ง  หากอิหร่านต้องล่มสลายลงโดยไร้ศูนย์กลางอำนาจและสหรัฐอเมริกาไม่สามารถสถาปนาระบอบการปกครองใหม่ได้ อิหร่านจะมีสภาพเหมือนประเทศซีเรียในอดีต จะเกิดสภาวะการล่มสลายลงของรัฐชาติ เกิดสงครามกลางเมืองและสงครามตัวแทนจากการหนุนหลังของมหาอำนาจ จะเกิดคลื่นอพยพของผู้คนจำนวนมากออกจากอิหร่าน สมดุลแห่งอำนาจในตะวันออกกลางจะเปลี่ยนแปลงไปและจะสั่นสะเทือนการเมืองและเศรษฐกิจของภูมิภาคและโลกไปอีกนาน